Badanie termowizyjne domu – co pokazuje, kiedy je zrobić i czy zastąpi audyt

Badanie termowizyjne domu to zdjęcia kamerą na podczerwień, które pokazują, gdzie z budynku ucieka ciepło: mostki termiczne, nieszczelne okna, braki w ociepleniu i zawilgocenia. Najlepiej wykonać je w sezonie grzewczym, przy różnicy temperatur wewnątrz i na zewnątrz co najmniej 15°C. Termowizja budynku nie zastępuje audytu energetycznego – wskazuje miejsca problemów, ale nie wylicza zapotrzebowania na energię ani opłacalności prac.

Kamera termowizyjna rejestruje promieniowanie podczerwone i zamienia je na obraz, w którym kolory odpowiadają temperaturze powierzchni. Na zdjęciu elewacji z zewnątrz ciepłe plamy (żółte, czerwone) oznaczają miejsca, przez które ucieka ciepło. Od wewnątrz chłodne obszary (niebieskie, fioletowe) zdradzają przemarzające narożniki czy nieszczelności. Poniżej wyjaśniamy, co dokładnie wykryje badanie, kiedy je zaplanować i jak połączyć je z audytem energetycznym.

1. Co pokazuje badanie termowizyjne domu

Badanie termowizyjne domu pokazuje miejsca o nietypowej temperaturze powierzchni, czyli najczęściej punkty, przez które ciepło ucieka szybciej niż przez resztę przegrody.

Termogram pokazuje temperaturę powierzchni, a nie ilość traconej energii. Dlatego wyniki zawsze interpretuje się z uwzględnieniem pogody, nasłonecznienia i budowy przegrody.

2. Kiedy zrobić termowizję budynku

Termowizję budynku najlepiej wykonać od późnej jesieni do wczesnej wiosny, przy różnicy temperatur między wnętrzem a otoczeniem co najmniej 15°C.

• Różnica temperatur – np. +6°C na zewnątrz i co najmniej +21°C w środku. Im większa różnica, tym wyraźniejszy obraz.
• Pora dnia – przed wschodem słońca, późnym wieczorem lub w nocy, gdy elewacja nie jest nagrzana przez słońce.
• Pogoda – bez opadów i bez wiatru, najlepiej przy pochmurnym niebie.
• Ogrzewanie – dom powinien być równomiernie ogrzewany od kilku dni, z zamkniętymi oknami.

W praktyce badanie najlepiej wykonać dwa razy: przed termomodernizacją, by znaleźć słabe miejsca, i po jej zakończeniu, by sprawdzić jakość prac. Termowizja przydaje się też przy zakupie używanego domu i przy odbiorze nowego budynku od wykonawcy.

3. Jak przebiega badanie termowizyjne krok po kroku

Badanie termowizyjne domu jednorodzinnego trwa zwykle kilkadziesiąt minut na miejscu, a wynikiem jest raport z opisanymi termogramami.

1. Uzgodnienie terminu pod prognozę pogody – przy złych warunkach badanie się przesuwa.
2. Przygotowanie domu – stałe ogrzewanie od kilku dni, zamknięte okna, odsunięte meble od ścian zewnętrznych w pomieszczeniach do zbadania.
3. Zdjęcia z zewnątrz – wszystkie elewacje, dach, cokół, połączenia okien ze ścianą.
4. Zdjęcia od wewnątrz – narożniki, okolice okien i drzwi, stropy, podłogi przy ścianach.
5. Raport – termogramy z opisem nieprawidłowości. Przy reklamacji prac warto, by raport odnosił się do normy PN-EN 13187 dotyczącej jakościowego wykrywania nieprawidłowości cieplnych w przegrodach.

4. Termowizja a audyt energetyczny – czym się różnią

Termowizja pokazuje, gdzie ucieka ciepło, a audyt energetyczny wylicza, ile go ucieka, co trzeba zmienić i czy to się opłaca.

Audyt energetyczny to obliczenia: zapotrzebowanie budynku na ciepło, warianty modernizacji z kosztami i czasem zwrotu oraz dobór mocy źródła ciepła. Tylko audyt jest wymagany w programie Czyste Powietrze i przy premii termomodernizacyjnej BGK. Termowizja może być cennym uzupełnieniem – pomaga zlokalizować miejsca, których audytor nie widzi gołym okiem. Kolejność prac i rolę obu badań opisujemy we wpisie termomodernizacja domu – kolejność prac, a różnice między dokumentami energetycznymi – we wpisie audyt energetyczny a świadectwo energetyczne.

Zamów audyt energetyczny

5. Kto wykonuje badanie i na co zwrócić uwagę

Badanie termowizyjne może wykonać każdy, kto ma kamerę termowizyjną – przepisy nie wymagają państwowych uprawnień, dlatego warto sprawdzić doświadczenie wykonawcy.

• Szkolenie z termografii – interpretacja termogramów wymaga wiedzy o budowie przegród i warunkach pomiaru.
• Raport, nie tylko zdjęcia – kolorowe zdjęcia bez opisu niewiele mówią. Raport powinien zawierać warunki pomiaru, opis każdej nieprawidłowości i zalecenia.
• Kamera o odpowiedniej rozdzielczości – tanie kamery dają obraz zbyt mało szczegółowy do oceny drobnych mostków.
• Wiedza budowlana – najwięcej daje wykonawca, który zna się na termomodernizacji i potrafi przełożyć termogram na konkretne prace.

Jeśli planujesz dotację lub odliczenie w uldze termomodernizacyjnej, pamiętaj, że analiza termograficzna budynku jest na liście wydatków, które można odliczyć w PIT – opisujemy to we wpisie ulga termomodernizacyjna a audyt energetyczny.

6. FAQ – badanie termowizyjne domu

Czy termowizję można zrobić latem?

Latem wyniki są mało wiarygodne, bo różnica temperatur między wnętrzem a otoczeniem jest zbyt mała, a słońce nagrzewa elewację. Badanie przegród zewnętrznych wykonuje się w sezonie grzewczym, zwykle od listopada do marca. Latem można najwyżej szukać przecieków instalacji lub przebiegu ogrzewania podłogowego, gdy instalacja pracuje.

Czy termowizja wykryje wilgoć w ścianie?

Często tak, pośrednio. Zawilgocona ściana ma inną temperaturę powierzchni niż sucha, więc na termogramie widać ją jako chłodniejszą plamę. Kamera nie mierzy jednak wilgotności, dlatego podejrzane miejsce warto potwierdzić wilgotnościomierzem i ustalić przyczynę, na przykład brak izolacji fundamentów albo nieszczelną obróbkę.

Czy termowizja zastępuje audyt energetyczny?

Nie. Termowizja wskazuje miejsca strat ciepła, ale nie oblicza zapotrzebowania na energię, opłacalności prac ani mocy źródła ciepła. Do dotacji z programu Czyste Powietrze i premii BGK wymagany jest audyt energetyczny. Termowizja może go uzupełnić, pomagając zlokalizować konkretne usterki przed pracami lub po nich.

Ile trwa badanie termowizyjne domu?

Same pomiary w domu jednorodzinnym trwają zwykle od kilkudziesięciu minut do dwóch godzin, zależnie od wielkości budynku i zakresu zdjęć od wewnątrz. Najdłużej trwa czekanie na odpowiednie warunki pogodowe oraz przygotowanie raportu z opisem termogramów, który wykonawca dostarcza zwykle w ciągu kilku dni.

Planujesz termomodernizację? Zacznij od audytu energetycznego – wyliczy, które prace dadzą największe oszczędności.